Ana Sayfa / Köşe Yazıları / İş Dünyasında İş Psikologları

İş Dünyasında İş Psikologları

Günümüzde psikoloji biliminin hızlı gelişimiyle ve yaşamımızda daha fazla yer edinmesi ile beraber kullanım paydası her geçen gün artan ve otoritereler tarafından günümüzün yeni MBA (Master of Business Administration – İşletme Yüksek Lisansı) alanı olarak da bahsedilen İş Psikolojisi alanının ne olduğunu ve kısa tarihini önceki yazımda anlatmıştım. (Dilerseniz yazıma buradan ulaşabilirsiniz.)

İş hayatında bireyi odak noktası olarak alan ve bireysel boyuttan kurumsal şirket boyutuna kadar çalışanların motive edilmesi, şirket kültürüne katkıda bulunulması, işe alım süreçleri ile şirketin iş kalitesinin maksimum seviyelere çıkarılması hedeflerini benimseyen İş Psikolojisi branşı, iş yaşamında her geçen gün daha aktif olarak kullanılmaktadır. Tabi ki bu noktada en büyük görev İş Psikologlarına düşüyor.

O halde İş psikologları kimlerdir? Ne gibi yetkileri vardır? Nasıl İş Psikoloğu olunur?

İş Psikologları, iş düzeni ve kalitesinin en yüksek seviyede ilerletilebilmesi için çalışanların motivasyon, performans, iş verimi ve çalışma koşullarının takibini yapan, işveren ve çalışan arasındaki dinamiklerin gelişimini sağlayan kişidir.

Dünya genelinde bu alanda eğitim almış bireyler genel olarak şirketlerin insan kaynakları, iş gelişimi, finans, yetenek yönetimi ve danışmanlık departmanlarında faaliyet gösterilmekle beraber birtakım şirketlerde İş Psikoloğu olarak da görev almaktadırlar.

Ülkemize kıyasla, özellikle İngiltere ve Amerika’da İş Psikologlarının istihdam alanları ve iş fırsatları oldukça geniştir. Örnek verecek olursak İngiltere’de Londra, Amerika’da ise Washington, Massachusetts, Ohio ve California bu alanda iş fırsatı bulma şansının en fazla olduğu şehir ve eyaletler olarak gösterilebilir. Bu alanda Avrupa ve bazı Orta Doğu ülkelerinde de iş olanakları mevcuttur. Son birkaç yılda, Türkiye’de bu ve benzeri pozisyonlarda ( İşyeri Psikoloğu, Endüstri Psikoloğu ) alım yapan firmalara Borusan ve Vestel’i örnek olarak verebiliriz.

İş Psikologları maaş oranları ise eğitim derecelerine göre değişiklik göstermekle beraber bu alanda çalışanların kazançları “The Bureau of Labor Statistics” tarafından yıllık ortalama 82,730 $ olarak belirtilmektedir.

Eğitim seviyesi ve farklı çalışma alanlarına göre yıllık ortalama kazanç oranları ise şu şekildedir:
– Yüksek lisans derecesi: 65.000 $
– Doktora derecesi: 81.000 $
– Akademik kariyer sahibi olanlar: 67.920 $
– Bu alanın en yüksek kazanan %10’luk bir kesimi: Yıllık 121.000 $ kazanmaktadır.

İş Psikologlarının Çalışma Alanları Nelerdir?
• Koçluk ve eğitim
• Pazarlama ve satış
• Kurumsal gelişim ve değişim yönetimi
• İşe alım ve yetenek yönetimi
• Performans değerlendirme / yönetimi
• Takım dinamikleri gelişimi
• Liderlik çalışmaları

İş Psikologlarının Görevleri Nelerdir?
• Psikoloji bilimi araştırmalarının işyerinde uygulanmasını sağlamak.
• İşe alım süreçlerine katkıda bulunmak.
• İşe alım süreçlerinde kişilik, kariyer analizi testlerinin uygulanması ve yorumlanmasını yapmak.
• Çalışanlara gerekli konularla alakalı eğitim programları düzenlemek.
• Şirket yönetimine danışmanlık yapmak.

İş Psikologlarının şirketlerdeki uygulama alanlarını 5 ana boyutta sıralayacak olursak, bu yöntemler: tavsiyelerde bulunma, kurumsal bazda birey&grup problemlerine tanının koyulması, dizayn (Psikometrik araçların ve değerlendirme metotlarının kullanımı), kurumsal problem çözümlerinde zorlukların ortadan kaldırılması ve değerlendirme(bireysel-kurumsal öngörüler) olarak sıralanabilir.
İş Psikologları geleneksel psikologlardan farklı olarak terapi yöntemi kullanmazlar. Bu durum bu alanda sıkça sorulan bir sorudur. İşyerinde herhangi bir çalışanın psikolojik problemlerini İş Psikoloğuna danışması durumunda, İş Psikoloğunun yapabileceği en tutumlu davranış özel hayatından kaynaklı psikolojik problem yaşayan bireyi şirketin anlaşmalı olduğu veya başka bir klinik psikoloğa yönlendirmesi olacaktır.

İş Psikoloğu Nasıl Olunur?

Bu alanda “Uzman İş Psikoloğu” unvanı alabilmek için İş Psikolojisi alanında yüksek lisans yapılması gerekmektedir. Aynı durum Endüstri Psikolojisi için de geçerlidir. “Endüstriyel Psikolog” olabilmek için bu alanda yüksek lisans derecesine sahip olmak gereklidir.

Ülkemizde henüz İş Psikolojisi alanında yüksek lisans programları mevcut değildir. Endüstri ve Örgüt Psikolojisi programları ise Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Bilgi Üniversitesi, Kültür Üniversitesi ve Maltepe Üniversitelerinde mevcuttur. Avrupa ve Amerika’da İş Psikolojisi alanında yüksek lisans yapabilmek için üniversitelerin genel şartları arasında mezun olunan bölüm, akademik başarı, dil puanı ve Skype görüşmesi gibi kriterler göz önünde bulundurulmaktadır.

Ülkemizde İş – Endüstri ve Örgütsel Psikoloji henüz ciddi anlamda gelişimini tamamlayamamıştır. Çalışma alanlarında, İş Dünyası adına büyük rol oynayabilecek olan İş Psikolojisinin, ülkemizde daha fazla değer ve rağbet görmesi ile beraber iş çevreleri, üniversiteler ve kurumların işleyiş mekanizmasında büyük çapta gelişimlerin olacağı tartışmasız bir gerçektir.

Günümüz çağdaş toplumlarının, teknoloji, iş yaşamı, hayatın her alanında artan stres ve problemler nedeniyle psikolojik sorunlarında büyük bir artış görülmektedir. Bu sebepler göz önünde bulundurulduğunda psikoloji biliminin diğer ve son derece önemli alanları olan Klinik Psikoloji, Gelişim Psikolojisi, Sosyal Psikoloji, Spor Psikolojisi, Adli Psikoloji ve diğer tüm psikoloji alt alanlarına gereken önemin verilmesi, toplumuzun huzur, ruh sağlığı, yaşam kalitesi, ülkemizin; ekonomi, refah ve sosyal sistemlerinin gelişerek ilerlemesi adına son derece büyük bir önem arz etmektedir.

Psikolog M.Sadi Nakiboğlu

Soru, düşünce ve talepleriniz için:
[email protected]
İnstagram: @sadinakiboglu
Twitter: @NakibogluSadi
Linkedin: Sadi Nakiboğlu

Bu da var!

Yapay Zekanın Ruh ve Bedenimizdeki İzleri, Hayatımızdaki Yeri

Yapay zeka insan eli ile yapılan makinelere ve robotlara yüklenen, doğal biçimde gelişmeyen sayısal bir …

3 Yorum

  1. M. İrfan ÇINARGİL

    Tebrîk ederim, çok kapsamlı ve aydınlatıcı bir yazı.
    Yeni nesillerin ve kurumsal işletmelerin
    konunun önemi üzerinde düşünmelerine
    vesile olmasını diliyorum.

  2. M. İrfân ÇINARGİL

    Tebrîk ederim, çok güzel bir yazı.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir